Nhật BảnMón chínhĂn chayThuần chay
Tsukemen thuần chay với nước chấm nấm
Một món đặc sản Nhật Bản được yêu thích trên khắp nước Nhật, ở đây hoàn toàn không dùng nguyên liệu từ động vật: những sợi mì to, được xả qua nước lạnh, nằm bóng mượt trên đĩa, bên cạnh là một chén nhỏ nước chấm nấm nóng hổi, sánh đặc để chấm từng miếng mì. Khác với Tsukemen — ramen ăn kiểu chấm với nước dùng đặc từ heo và cá, nước chấm ở đây được xay nhuyễn từ nấm, hành tây om và miso — đủ đặc để bám vào sợi mì lạnh. Một chút mirin giúp nước chấm tròn vị hơn; mirin có chứa cồn, lượng cồn này sẽ bay hơi trong quá trình nấu.
60
phút
4
khẩu phần
20
Nguyên liệu

Cách làm
Bóc vỏ hành tây và thái hạt lựu nhỏ, băm nhuyễn tỏi, gừng gọt vỏ và bào nhuyễn. Làm nóng dầu mè trong một chiếc nồi rộng ở lửa vừa, cho tất cả vào vừa đảo vừa xào cho đến khi hành tây trong và dậy mùi ngọt nhẹ — chưa để thứ gì bị vàng, nếu không về sau nước chấm sẽ có vị đắng.
Lau sạch nấm mỡ và nấm shiitake bằng giấy thấm dầu thay vì rửa, để nấm không bị ngấm nước, cắt bỏ phần chân cứng của nấm shiitake rồi thái lát tất cả các loại nấm. Cho nấm vào nồi, tăng lửa lớn và xào cho đến khi nấm ra nước, nước bay hơi hết và nấm vàng nâu đều. Lúc đầu nấm sôi lục bục trong chính nước của nó, sau đó nghe rõ tiếng xèo xèo khi đã khô — chính lúc này hương nấm sâu lắng, đậm đà như thịt được hình thành.
Khuấy cà chua cô đặc vào và xào thêm một phút cho đến khi sẫm màu hơn và hơi bám vào đáy nồi. Rưới mirin vào, dùng muôi gỗ cạo phần cặn xào bám dưới đáy nồi rồi để sôi sùng sục cho đến khi mirin gần như bay hơi hết: lúc này cồn bay hơi, còn phần cặn tan ra sẽ mang lại màu sắc và chiều sâu cho nước chấm.
Đong riêng 300 ml dashi kombu-shiitake để dùng ở bước cuối. Đổ một lít còn lại vào nồi, khuấy nước tương, đường và ớt khô vụn vào, đun sôi rồi để liu riu ở lửa vừa, không đậy nắp, cho đến khi nấm mềm và nước cạn bớt một chút.
Trong lúc đó, bắc một nồi lớn với thật nhiều nước không muối lên bếp để luộc mì, thái hành lá thành khoanh mỏng và dùng kéo nhà bếp cắt đôi các lá nori. Cắt đậu phụ xông khói thành hạt lựu khoảng 1 cm rồi rang trong chảo chống dính không dầu ở lửa vừa, thỉnh thoảng lắc chảo, cho đến khi đậu vàng giòn đều các mặt và tỏa mùi khói thơm.
Nhấc nồi nước chấm ra khỏi bếp. Cho tương miso vào một chiếc âu, khuấy với một vá nước nóng trong nồi cho đến khi mịn, không còn thấy heo cợn, rồi khuấy vào nồi cùng giấm gạo. Dùng muôi thủng vớt ra một phần ba lượng nấm, phần còn lại dùng máy xay cầm tay xay thật nhuyễn rồi trộn các miếng nấm trở lại; chỉ bật máy khi lưỡi xay đã ngập sâu trong nước chấm để không bị bắn ra ngoài.
Nước chấm, tiếng Nhật gọi là tsukejiru, phải đặc và sánh, có lẫn những miếng nấm, và đậm vị hơn hẳn nước dùng ramen, vì khi chấm, sợi mì lạnh chỉ mang theo được một ít. Đậy nắp và giữ nóng nồi ở lửa nhỏ nhất nhưng không để sôi nữa: miso bị đun sôi sẽ mất hương thơm và trở nên heo cợn.
Thả mì vào nồi nước đang sôi sùng sục, dùng đũa đánh tơi ngay rồi luộc cho đến khi mì chín nhưng sợi vẫn còn dai rõ: mì tươi sợi to 5 đến 6 phút, mì khô theo hướng dẫn trên bao bì. Với tsukemen, lượng mì nhiều hơn so với ramen, vì ở đây mì là phần chính.
Đổ mì ra rổ và xả dưới vòi nước lạnh, đồng thời dùng tay chà xát mạnh cho đến khi sợi mì không còn nhớt — như vậy tinh bột được rửa trôi, sợi mì trở nên săn chắc và bóng mượt. Lắc thật mạnh rổ mì để nước không làm loãng nước chấm, rồi chia mì thật tơi ra bốn chiếc đĩa.
Rót nước nóng vào bốn chiếc chén nhỏ, để một lát rồi đổ đi. Hâm nước chấm thêm một lần cho đến khi bốc hơi, múc vào các chén, cho đậu phụ xông khói, menma, hành lá và mè lên trên, rồi dựng hai nửa lá nori vào thành mỗi chén. Dọn ra ngay: dùng đũa gắp một nhúm mì nhỏ, nhúng một nửa vào nước chấm và ăn ngay — cẩn thận, nước chấm đặc nóng hơn vẻ ngoài của nó.
Trong lúc mọi người ăn, đun nóng 300 ml dashi kombu-shiitake đã để riêng trong một chiếc nồi nhỏ rồi rót vào một bình nhỏ đã làm ấm. Cuối bữa, rót dashi nóng vào phần nước chấm còn lại trong mỗi chén cho đến khi có vị như một bát súp nhẹ, rồi uống hết — cách pha loãng này gọi là wari-supu.
Biên tập: Peter Hölzer, bếp trưởng và thợ cả ngành thịt
Công thức tương tự

Culinse · 75 min
Miso-Ramen thuần chay với mè

Culinse · 45 min
Miso-Tsukemen — ramen chấm với nước dùng miso đặc

Culinse · 45 min
Niigata Noko-Miso-Ramen — ramen miso kèm nước dùng pha loãng

Culinse · 25 min
Kamaage-Udon kiểu Sanuki — udon nóng vớt thẳng từ nồi, kèm nước chấm

Culinse · 45 min
Sukiyaki kiểu Kansai — thịt bò áp chảo trước, om sau

Culinse · 70 min
Kuri Gohan — cơm hạt dẻ

Culinse · 50 min
Okonomiyaki kiểu Osaka — bánh xèo bắp cải đậm đà

Culinse · 20 min