KurdMón chínhKhông lactoseGiàu đạm
Kufteya Evdîgorviên thịt lớn từ thịt đập nhuyễn trên nền cơm
Món kinh điển của người Kurd đến từ Van và Hakkari ở miền đông Thổ Nhĩ Kỳ: Kufteya Evdîgor có nguồn gốc từ Doğubayazıt thuộc tỉnh Ağrı gần Van, dưới chân núi Ararat, nơi thịt nạc được đặt trên phiến đá và dùng búa gỗ đập mãi cho đến khi thật nhuyễn. Trong tiếng Thổ Nhĩ Kỳ, món này gọi là Abdigör köftesi, và theo truyền thuyết, món được nghĩ ra cho một vị lãnh chúa của thành phố vốn không ăn được thịt mỡ. Những viên thịt to bằng nắm tay láng mịn, sáng màu và mềm đến bất ngờ; chúng được luộc chín mà không cần chút mỡ nào trong nước dùng sủi lăn tăn, rồi chính nước dùng ấy được dùng để nấu cơm làm nền cho thịt viên khi dọn ra.
115
phút
4
khẩu phần
11
Nguyên liệu

Cách làm
Lọc thật kỹ toàn bộ mỡ, gân và màng khỏi thịt, vì chúng làm viên thịt bị xơ và dễ nứt vỡ khi luộc. Cắt thịt thành khối vuông 3 cm, xếp ra đĩa và để vào ngăn đá cho đến khi mép các miếng thịt cứng lại; các bộ phận của máy xay thịt cũng để lạnh.
Trong lúc đó, bóc vỏ hành tây, bào nhuyễn bằng mặt lỗ mịn của dụng cụ bào, cho vào rây và dùng muỗng ép mạnh cho ráo nước; đổ bỏ phần nước hành.
Xay thịt hai lần qua mặt lưới mịn của máy xay thịt cho đến khi thành một hỗn hợp nhuyễn mịn. Nếu không có máy xay thịt, chia thịt thành từng phần nhỏ và xay nhuyễn bằng máy xay thực phẩm mini, bấm từng nhịp ngắn để thịt không bị nóng lên; nếu hỗn hợp trở nên mềm nhão và bết dính, cho vào tủ lạnh 10 phút giữa các lần xay.
Cho thịt xay nhuyễn, hành bào, 1 muỗng cà phê muối và tiêu vào một chiếc tô đã làm lạnh. Nhúng tay vào nước lạnh rồi nhồi khoảng 10 phút, liên tục nhấc khối thịt lên và quật mạnh trở lại vào tô, thao tác này thay cho việc đập bằng búa gỗ; nhồi dần từng muỗng nước lạnh như đá vào. Hỗn hợp đạt khi mịn, sáng màu, rất dính và kéo thành sợi.
Chia hỗn hợp thành 4 phần bằng nhau, mỗi phần khoảng 230 g. Dùng tay ướt nặn từng phần thành viên tròn rồi ném mạnh qua lại giữa hai bàn tay vài lần cho thoát hết không khí, sau đó lăn giữa hai lòng bàn tay và vuốt láng cho đến khi thành một viên to bằng nắm tay, thật láng mịn, không có vết nứt.
Đun sôi nước luộc với 1 muỗng cà phê muối trong một chiếc nồi cao thành rồi hạ lửa cho đến khi nước chỉ còn sủi lăn tăn. Dùng vá lưới thả các viên thịt vào, hớt bọt nổi lên, đậy hé nắp và luộc liu riu, nhẹ tay lật viên hai lần; nước sôi sùng sục sẽ làm viên thịt vỡ nát.
Trong khi luộc thịt viên, vo gạo trong tô với nước lạnh, chắt bỏ nước đục cho đến khi nước gần trong, rồi ngâm gạo trong nước sạch khoảng 30 phút và để thật ráo trước khi nấu.
Vớt một viên ra, đo nhiệt độ ở giữa hoặc cắt đôi để kiểm tra: viên phải chín đều, không còn chỗ nào hồng và bên trong đạt 70 °C; nếu chưa đạt thì luộc thêm vài phút. Cho các viên vào tô, rưới chút nước dùng lên, đậy lại để giữ ấm. Lọc nước dùng qua rây mịn và đong 450 ml để nấu cơm.
Đun nóng 2 muỗng canh bơ ghee trong một chiếc nồi đáy dày, cho gạo vào đảo đến khi mọi hạt gạo đều bóng dầu, rồi đổ phần nước dùng nóng đã đong vào; nêm muối cho vừa. Nấu không đậy nắp ở lửa lớn cho đến khi trên mặt cơm xuất hiện những lỗ nhỏ.
Đậy chặt nắp và nấu cơm ở lửa nhỏ nhất, không mở nắp.
Tắt bếp, lót một chiếc khăn bếp sạch dưới nắp nồi, gấp các góc khăn lên trên nắp và để cơm tiếp tục ủ cho chín.
Xới tơi cơm và vun thành ngọn trên một chiếc đĩa tròn lớn, đặt các viên thịt lên trên và cắt đôi một viên. Rưới chút nước dùng nóng lên, đun nóng 2 muỗng canh bơ ghee rồi rưới lên trên; phần nước dùng còn lại rót ra tách để dùng kèm.
Mẹo: Ở Doğubayazıt, người ta cho thảo mộc hái trên núi vào cơm; ở nhà, có thể dùng 1 muỗng cà phê cỏ xạ hương khô, cho vào nồi cùng nước dùng. Nếu dọn món này cùng Birinc bi şehriye — cơm trắng với mì sợi nhỏ rang thì món ăn sẽ chứa gluten. Phần thừa cần làm nguội nhanh, cho vào tủ lạnh chậm nhất sau hai giờ và dùng hết trong vòng một ngày; hâm các viên thịt trong nước dùng cho đến khi bên trong đạt lại 70 °C.
Biên tập: Peter Hölzer, bếp trưởng và thợ cả ngành thịt
Công thức tương tự

Culinse · 100 min
Tirşika mirîşkan — món gà hầm vị chua dịu

Culinse · 65 min
Mekeş — cơm với mận và nho khô

Culinse · 75 min
Mizawre — cơm cải cầu vồng và rau thơm với sumac và siro lựu

Culinse · 47 min
Masî-kebab kiểu Mariwan — cá hồ nướng

Culinse · 40 min
Gûce-pûne — cà chua om bạc hà

Culinse · 115 min
Alûcîye — thịt cừu om mận

Culinse · 110 min
Pelpêç — cải cầu vồng cuộn cơm và thịt băm

Culinse · 115 min